Txeieneak eta txireneak

2008/04/01 11:56:42.314 GMT+2

Txeieneak eta txireneak

Blog berria deskubritu dut. Egilea hizkuntzalaria da eta Nila Vigil izena du. Amerikarra da eta hizkuntza indigenak aintzat hartuta egiten du berba. Artikulu interesgarriak ditu, merezi du bueltatxo bat egitea. Nik bat hartu dut begiz jota: "Lo que nos dice un cheyenne". Eta entresaka egin dut. Gurearekin ere zerikusia duelakoan ....

Probablemente debido a esta tradición del fracaso, nos entusiasmamos con cualquier cosa que parece que preservará nuestras lengua. Como resultado, ahora tenemos una letanía sobre lo que habíamos visto como el único íten que salvaría nuestras lenguas. Único ítem que es rápidamente reemplazado por otro

Por ejemplo, alguno de nosotros dijo: “Pongamos nuestros idiomas por escrito” y lo hicimos y nuestras lenguas nativas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Hagamos diccionarios para nuestros idiomas” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Formemos lingüistas entrenados en nuestras lenguas” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Entrenemos en lingüística a nuestra propia gente, hablante de nuestras lenguas”, y lo hicimos y aun así nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Solicitemos una subvención federal para la educación bilingüe” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Dejemos a las escuelas enseñar nuestras lenguas” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Desarrollemos materiales culturalmente relevantes” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Utilicemos a los mejores hablantes de nuestras lenguas para que las enseñen ” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Grabemos a los ancianos hablando nuestros idiomas” y lo hicimos, y aun así nuestras lenguas nativas seguían muriéndose.

Luego dijimos: “Hagamos videos de nuestros ancianos hablando nuestras lenguas realizando actividades de nuestras culturas culturales” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose

Luego dijimos: “Pongamos a nuestros hablantes nativos en CD-ROM” y lo hicimos y nuestras lenguas seguían muriéndose

Finalmente, alguien dirá, “Hagamos congelar a los pocos hablantes que nos quedan, de manera tal que cuando la tecnología avance, los hablantes puedan ser revividos y nosotros tendremos hablantes de las lenguas nativas”, y lo haremos y estos sujetos resucitados despertarán en un mundo distante en el futuro, donde serán los únicos hablantes de sus lenguas porque entonces todos los otros hablantes de sus lenguas habrán desaparecido y ninguno los entenderá. En esta letanía, hemos visto cada ítem como el único que salvaría nuestras lenguas — y ellas no se han salvado

Nork: garaigoikoa.2008/04/01 11:56:42.314 GMT+2
Etiketak: hizkuntza-soziologia txeieneak hizkuntza-politika nila vigil sl bloga soziolinguistika | Permalink | Erantzunak (4) | Errenferentziak: (1)

Erantzunak

Itzela!

Nork: Benito.2008/04/02 23:56:40.846 GMT+2
http://karrajua.org

Benitok euskaratu du artikuluaren zati bi. Hona hemen:

Ameriketako indigenon hizkuntzak ahozkoak izan dira betidanik. Haietako batzuk azken hiru mendeotan idazten hasi dira. Baina gure hizkuntzak irakasteko orduan ahozko tradizio hori hartu behar dugu gogoan.

Batzuetan ahozko tradizoa ukatu eta itsu-itsuan jarraitzen diogu hizkuntzak irakasteko ezagutzen dugun eredu bakarrari: ingelesa irakatsi ziguten modua, gramatikari hainbesteko indarra ematen diona. Gure hizkuntzak ahozko tradiziorik ez baleukate bezala irakastea porrota ekarri duten arrazoietako bat da, beraz, orain porrotaren tradizioaren antzeko zerbait daukagu.

Porrotaren tradizio hori dela eta ez dela, gure hizkuntza gordeko duen edozerekin geratzen gara liluratuta. Ondorioz, orain gure hizkuntza ustez salbatuko zuten konponbide bakarren letania bat dugu orain. Konponbide bakar bat laster beste konponbide bakar batek ordezkatzen du.

Adibidez, gutako batek esan zuen: "Jar ditzagun gure hizkuntzak idatziz". Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Gero esan genuen: "Egin ditzagun hiztegiak gure hizkuntzenak". Egin genituen hiztegiak eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Ondoren esan genuen: "Trebatu dezagun gure jendea hizkuntzalaritzan, gure hiztunak".Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Gero esan genuen: "Eska dezagun hezkuntza elebidunerako diru-laguntza". Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Gero esan genuen: "Irakats ditzagun gure hizkuntzak eskoletan". Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Gero esan genuen: "Sor ditzagun kultur produktuak kalitatekoak". Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Gero esan genuen: "Grabatu dezagun gure zaharren mintzoa". Egin egin genuen, eta hizkuntzek, hala ere, hiltzen jarraitu zuten.

Ondoren: "Bideoak egin ditzagun, gure zaharrak zer egin tradizionaletan gure hizkuntzak ahoan". Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Gero: "Jar ditzagun gure hiztunak CD-ROMean". Egin egin genuen, eta hizkuntzek hiltzen jarraitu zuten.

Azkenik baten batek esango du, "Izoztu ditzagun geratzen diren hiztun apurrak, honela teknologiak aurrera egiten duenean, haiek berpiztu eta hizkuntza natiboen hiztunak izango ditugu", eta egin egingo dugu eta hiztun hauek etorkizun urruneko mundu batean berpiztuko dira, euren hizkuntza dakiten bakarrak izango direna eta inork ez die ulertuko. Letania honetan konponbide bakoitzean gure hizkuntza salbatuko zuena ikusi dugu - eta hizkuntzak ez dira salbatu.

Kriogenia eta izoztea azken-azkenengo neurriak baino ez dira, jakina. Kontua da, irakaskuntza eta teknologiaren aurrerapen guztiarekin ere, eta harekin dugun menpekotasun gero eta handiagoarekin, gure hizkuntzak hiltzen ari direla oraindik. [...]
Ingelesaren eraginari aurre egiteko, familiak hizkuntzaren lehenengo irakaslea izateko papera berreskuratu behar du. Eurek erabili behar dute hizkuntza egunero, edonon, guztiekin. Baina irakastea eskolaren gain utziko badute, sustengua eman behar diote hari, eta ahozkotasunean oinarritutako irakasbideak erabiltzen dituztela ziurtatu.[...]

Ezin dugu beti ibil negarrez, gure hizkuntzen heriotzaren arrazoiak katalogatzen, horren ordez, aurrera egin behar dugu hizkuntzen biziberritzeko ahaleginetan izan diren arrakastei erreparatuta.

Nork: txerra.2008/04/03 08:50:04.883 GMT+2
http://www.blogak.com/garaigoikoa

Perun hizkuntz kontuen gainean bat baino gehiago dabilela dirudi, Nila Vigilen blogeko loturak jarraituta beste hau aurkitu dut: Algoritmo linguistico. Mezu gutxi dauzka, baina honetan kontatzen duena istorio ezaguna egin zait.

Nork: .2008/04/03 18:38:32.505 GMT+2
bentxi@gmail.com

Han ere txakurrak ortozik.

Nork: txerra.2008/04/04 08:34:05.347 GMT+2
http://www.blogak.com/garaigoikoa

Errenferentziak:

...ikoa Hizkuntzaren soziologia, soziolinguistika eta beste 2008/06/02 08:50:22.555 GMT+2 Euskara "salbatzeko" dekalogoa Littlebearrek esan ez bezala, Pako Aristik sinesten du hamar pausorekin gure hizkuntza ...

Erreferentzia: Euskara "salbatzeko" dekalogoa - Garaigoikoa 2008/06/02 08:55:46.384 GMT+2