Blogak.com

Sortu blog berria   Sar zaitez blogera

2006/05/31 00:37:22.543 GMT+2

Mendicute eta Mendikute

Jatorri etimologikoaren inguruan


Betidanik C-rekin idatzi izan dot nere abizena, Mendicute. Horrela irakatsi zidaten ofizialki horrela dudalako. Eta horrela dut aitak horrela zuelako. Eta bere aitak. Eta aitonaren aitak. Horren aurrerakorik ez dut ezagutzen.

Agian aitonaren aitonak edo bere aurrekoek K-z idatziko zuten eta espainolismoak C letra ekarri zion nire birraitonaren abizenari. Ala agian Mendicute C-rekin zen eta euskalduntasun nahiak ekarri dio K azken mendean?

Neri goitik etorri zait Mendicute C letraz idatzita eta ez dakat aldatzeko intentziorik. Berdin zait zeren eragiñez dagon horrela. Frankismoaren inposizioaren emaitzetako bat baldin bada, gera dadila islapen historiko modura, gertatutakoak inoiz ez ahazteko. Memoria historiko gisa. Baina pasa dan astean nere abizenaren jatorria ezagutzen aritu nintzen eta ez zait iruditzen C hori frankismoaren eragiñez dakadanik.



Tolosa inguruan dagoen Mendikute mendiaren inguruan dago informazio gehiena interneten. Soraluzeko Mendikute Dorretxea ere agertzen da hor nonbat. Abizenaren armarria eta historia lortzeko izan nituen, baina ez zitzaidan erraza izan. Armarririk ez nuen lortu, baina nere zalantzak asetu zituen informazioa bai, eta hemen aurkezten dizuet.

Jatorriaren nondik norakoak Koldo Mitxelenaren teoriak argitu dizkit. Izena ikusi eta laster konturatzen gara "Mendicute= mendi+cute" dela, baina "cute" hori nondik datorren ez dugu hain argi ikusten Mendizabal, Mendiluze, Mendiarte edo Mendiguren bezalako abizenekin moduan. "Cute" zer ote den ez dugu jakiten.

Koldo Mitxelenaren esanetan, latinetik eratorria dugu abizenaren zati hori. Latinez "mons acutum"-ek "mendi zorrotza" esan nahi omen du.

Hortaz euskarazko abizena Mendizorrotza behar luke, eta gaztelerazkoak Monteagudo. Mendicute, berriz, euskarazko eta latinezko hitzak elkartuz lortutako abizena dugu. "Mendi" euskaraz eta "cute" latinez, alegia.

Beraz, Mendicute zuzena dela argi geratzen delakoan nago, eta Mendikute K-rekin, Mendicutetik datorrela ondorioztatzen dot. Badirudi lehenago izan zela C-rekin K-rekin baino, eta ez dela C gazteleraren influentzia, baizik eta K euskararena.

Askotan entzun behar izan dot Mendicute abizen euskalduna dela eta hortaz K-rekin idatzi behar dudala. Euskalduntasun itsu horren gainetik nere familiak utzi didana onartzea erabaki izan dot beti. Ez naiz euskaldunagoa sentitzen abizena K-z idaztearren, nere sentimentuak eta ideologiak ez daramatzat abizenean baizik eta buruan eta betez ere bihotzean.

Hala ere, Mendicute idazteagatik españolito deitu nautenak badirudi nere abizenaren lehen ikusira mugatu direla bere historia jakin barik.




Mendicute/Mendicute abizenari buruzko informazio osagarri, kontradiktorio edo dena delakorik baduzu, gustura eskertuko dizut.

Nork: Josu.2006/05/31 00:37:22.543 GMT+2
Etiketak: gaztelera abizena inposizioa euskara | Permalink | Erantzunak (8) | Errenferentziak: (0)

Erantzunak

Abizena AYO daukat. Nire aitak horrela idazten du, nire aititek ere horrela egiten zuen. Hori bai, nire izekoek aldatu dute AIOgatik. Nik egia esan, aita zein aititeren bidea jarraituko dut. Ez naiz euskaldunagoa izango "i"-a jarrita. Euskalduntasuna barruan eramaten da, ez abizenean.

Nork: Nahikari.2006/06/01 00:32:33.384 GMT+2
http://www.goiena.net/blogak/begietatik

Hurrengo mezuak Eibartarrak Zerrendatik hartutakoak dira:


Aupa Josu,

Ezer baino lehen esan bihar dut, norberaren izena nola den zehazteko
gaitasuna, norberak edo gehienez gurasoek izan beharko luketela, eta ez
kanpoko administrazio edo instituzio batek. Zuk Mendicute jartzeko
erabakia hartuta badaukazu, hori errespetatu besterik ez daukagu.

Baina iritzia galdetzen baduzu, nere ustez garaian garaikoa egin behar
da. Eta ez nabil esaten izenak aldatu behar direnik. Gauza bat da izenak
aldatzea eta beste bat da grafia moldatzea.

Gauza jakina da ertaroan grafia (eta kasu askotan ahoskatzea ere)
desberdina erabiltzen zela. Adibidez, 1513an "Eybar" idazten zen, eta
auskalo nola ahoskatu. Lehenengo Éibar eta gero Eibar esateagatik ez
diogu inori traiziorik egin, izenaren idazkera modernizatu besterik ez
da egin.

Nolabait esateko, moda kontu bat besterik ez da. Demagun hemendik 200
urtera modak guztiz desberdinak direla eta denok idazten dugula grafia
arabiarraz, haien kultura nagusitu delako gurean. Zure oinordekoek
jarraituko dute Mendicute "grafia zaharkitua" erabiltzen? Ez dira
"*Felipe Juan Froilán de Todos los Santos de Marichalar y de Borbón"
izena bezain *anakroniko geldituko? Zuk zure aitonaren estiloko trajea
erabiltzen duzu igandetan jantzita? Ba berdin.

Eta kontuz! Nik ez dut esaten Mendikute denik Mendicute baino
modernoagoa, hori zure erabakia da, zein erropa jantzi nahi dozun
bezala. Nik esaten dudana da honelako gauzak ez hartzeko hain larri.
Saiatu iturriei traiziorik ez egiten (ez aldatu guztiz abizena) eta
momentuan egokiena iruditzen zaizuna egin, konplexurik gabe.

Gari




Grafiaren eboluzioa da kontua... euskararen kasuan, grafia propio baten
sorrera azken mende honetan. Zergatik idazten duzu ergatibo pluralean
'aurrekoek' J.A. Mogel batek 'aurrecuac' idatziko lukeen lekuan? Ba
ortografiaren eta beste kontu batzuen estandarizazio bat gertatu delako.

Izenetan ohiturak ere aldatzen dira, begiratu zure arbasoei ea Josurik
dagoen han. Zalantzazkoa. Jesús, Luis Alberto... holakoak estatistikoki
probableago.

Eta hainbeste atzera jo barik ere, inoren jatorri zehatzetan sartu barik,
gutako gehienon arbasoak, duela 200 bat urte, analfabetoak izango ziren
gehienak. Ez C eta ez K. Apaizak jarriko zien C bataioarekin elizako
liburuetan. Eta Eibar ingurukoak baziren, euskaldun elebakarrak ere izango
ziren, seguruenik.

Luistxo.




-- Hori guztia errejistroko funtzionarixo erdaldunen lojika esotikua goguan
hartu barik.
Esate baterako, gizonezkuen izenak -a-z amaitu eziña: Surio (Zuria),
Ezquerro (Ezkerra), Zabalo (Zabala) etab.
Edo, "antes de be, siempre eme". Aranceta... Baiña Aramburu. Etab.
Eta zer esanik ez Frantziako estaduan... Jatorrizko Urbieta Ourbiette
bihurtzen dauanak bajakak meritua¡

Amatiño.



Josu, zuk idatzi zeinke zure izena nahi dozun moduan. Eta jakiña, "c" dala
"K" baiño grafia zaharragua, baiña uste dot ez dozula aittu zergaittik
egitten dan grafia aldakata. Dana daka zer ikusixa euskeraren batze
prozesuakin. Historixan zihar hainbat grafixa izan dira, ixa autore
bakotxak bat erabilli dau.
KOntuan izan bihar dogu, Amatiñok esan daben moduan, Iparraldian eta
Hegoaldian beti hizkuntza ofizialetan transkribidu izan dala. Zure abizena
(ez dakitt Ipàrraldian daguan, e!) gitxi gorabehera hoaln idatziko leukie:
Mendicouté, eta halan da be ez leukie "men" silabia ondo ahoskatuko.
Ikusi dozun moduan, hizkuntza batek forma bakarra izan bihar dau berbak,
izenak idazteko. Horregaittik proposatzen da.
Grafixia gauza arbitrarixua da, persona batzuk erabaigitzen dabena, eta
bestiok onartu!

Horretarako dagoz Serafin eta Amatiño, guri agintzeko :-)
Leire, urgazle izateko pstuletzen



Banekixan erantzun interesagarrixak egongo zirala. Eskerrik asko danori.
Josu.



---Baiña konbentzidu zaittugu? ala Aries burugogorra zara zu be?
leire


Burugogorra, bai. Zu bezain beste ez izaten saiatzen naiz hala be. ;)
Ni konbentzitzen ahaleginetan zabizie, ala? Kontu honekin ez dau merezi.

Josu.


----Zure mezua irakorritta emoten zeban konformidade billa zebizela, edo
behintzat, zure argumentaziñua indrtu nahixan.
Baiña hori nere inpresiñua baiño ez da
lna
Leire


Animo Mendicute! Kasorik bez iñori.

Euskaltzainburu ohi Jean Haritschelharrek eta gainontzeko kidiak
(Zavala, Diharce...) euren izenak euskaldundu arte, gora Mendicutum.

Nik be holaxen darabilt nere izena, erdera ederrian, "Sarasua", eta ez
Euskaltzaindiak diñuan "Saratsua" euskaldunian.

Zerrenda honetako lurker Sarasola Saratsola bihurtu arte, nik neuk be
tinko eutsiko detsat neriari! :-)

Asier


Araolazatarrok ere gure abizena euskarazko grafia arautuan Araolatza
idatzi beharko genuke. Juan San Martinek aipatu izan zigun hori behin
edo behin, baina berak ez zuen sinatzen Jon Done Martin. "Saratsuak"
aipatutako euskaltzainen abizenak (Haritschelhar, Zavala, Diharce)
benetan argigarriak dira eta Piarres-ena ere ez da makala: Charritton.
Horiek guztiak euskaltzaindiaren gunean bertan horrela datoz:
http://www.euskaltzaindia.net/erakundea/index.asp?gaia=osokoa&hizkuntza=eu

Orain euskaltzain urgazle izan dutenetako batek ondo asmatu zuen bere
kartak jokatzen. Múgica zuen abizena DNIan eta Euskaltzaindiaren agiria
lortu zuen Mujika jartzeko. Hori egin ondoren Euskaltzaindiak izendegia
berritu zuen eta Muxika jarri. Orain Múgica gehienek nahiago dute
erdaraz idatzitako abizena izatea Muxika-ra aldatzea baino, baina
urgazle berriari Mujika hori kenduko dionik ez dago...

Berrian ere gauza kuriosoak gertatzen dira. Maya abizeneko dantzariari
buruz ari direnean Jon Maia idazten dute, baina dantzariak artikulua
idatzi eta sinatzen duenean Jon Maya jartzen du. Eta tokatu da berak
artikulua idatzi eta bere burua aipatzea...

oier



Xehetasun bat besterik ez: Charritton ez da euskal abizena, gaskoia
baizik. Berak, batzuetan Charritton eta besteetan Xarriton idatzi izan
du, eta berdintsu zaio bata nahiz bestea, baina deituraren jatorria ez
da euskalduna (Bakeroren antzera edo)

X.
Xabier Mendiguren.



----Eskerrak! Beti pentsau izan dot Piarresen famelixak zeozer zikiña
egingo ebala Xarriton etxekua izateko. Esan fuerte, eta itzelezko iraiña
etoten dau! Eta Xarritona...enfin
leire municola



Hiru-lau kontutxo:

Honezkero inor ez da izan bere izen-deituren grafiaren jabe. Bakoitzaren
izen-deiturak abadiak eta funtzionarioek idazten zeben "bihar dan moduan",
eta modu hori bakarra zan. Pentsamoldea zan grafia bat bakarra baino ez
zala, zerutik jausita izango balitz legez, erabiltzen zebenen gehixenen
partez ez zeuan asmo politiko edo ideologikorik. Hori horrela idazten zan
eta ez zeuan gehixago pentsatu beharrik.

Errealitatea, jakina beste bat da, grafia ez dator zerutik, herrialde
batean erabiltzen zan grafia agintarien hizkuntzarako erabakitzen zana zan.
Frantzian frantsesaren grafiaz, "Espainian" espainieraren grafiaz, nahiz eta
idazten zan deitura ez izan ez frantsesa ez espainola.

Etxeberri-ren kasuan (Mendik/cute adibidearekin jo ta fuego ez
jarduteagatik) bat notaritzara, abadiangana edo aiuntamentura jo izango
baleu
Hegoaldean "Echeverria" jarriko zetsen, eta Iparraldian "Etcheverry", eta ez
kasu batean ez bestean ez zetsen galdetuko "nola idazten dozu zuk?", "Zuk"
horrek
horretan ez dabelako ezer pintatzen. Eta inork beste modu batez idatzita
izango baleu ez zan problemarik izango, "huts" hori segiduan konponduko
leuke.

"Muxika" deitura aipatu da. Seguru sasoi batean "Múxica" idazten zala.
Ez dakit justu noiz izan zan baina postura egingo neuke filologoek
badakitela ze urtetan izan zan. Halako batean Espainian erabaki zan "x" ia
guztiak "j" bihurtu behar zirala, praktikan "j" ahozkatzen ziralako.
Gazteleraz zentzuduna izan zeikean, baina euskal izenekin be egin zan, eta
itzelezko astakeriak sortu ziran, "x" hori "x" zalako, eta ez "j", baina
horrelaxe egin zan, eta horrelaxe sortu ziren "Elejabeitia", "Goikolejea",
"Elejalde", Elejabarrieta", "Elejaga", "Elejoste" (ikusizue telefono
listina) eta abar. Eta gero jendeak pentsatzen dau hori horrelaxe dala eta
horrelaxe izan behar dala.

México México da, uste dot, independizatu egin zirelako grafia aldaketa
hori gertatu baino lehenago.

Orain dala gutxira arte "Treviño" guztiak "Treviño" ziran. Liburu bat
ikusi neban, urte gutxi batzuk dirala, gutxi gora behera "Libro de
fogueraciones de Bizkaia en el siglo XVII" zan, gutxi gora behera, mendea be
ez nago seguru. Bertan "Treviño" nahikotxo agertzen ziran, barkatu, hobeto
esanda, "Trebiño" nahikotxo eta "treviño" batzuk. Zer gertatzen zan?
besterik gabe, grafia ez zeuan batuta.
"V"z batzearena geroko erabakia izan zan, jakina, apellidu horretako inori
ezer
galdetu barikan.

Elio Antonio Nebrija, ezagutuko dozuelakoan, sekulan ez zeban "Nebrija"
idatzi. "Lebrixa" idazten zeban. "L"a zelan bihurtu zan "N"a ez dot
gogoratzen, kontau zesten, baina ez dot gogoratzen, geroko "x" nola bihurtu
zan "j"a badakizue.

Horretara, batek bere gain asumitzen badau halako grafia bat... ba ondo,
libre da, baina ez daixala pentsau bere arbasoak libre izan zirenik
horretarako, ez ziralako izan.

Trebi



Luistxok:
> Horretara, batek bere gain asumitzen badau halako grafia bat... ba
>ondo,
>libre da, baina ez daixala pentsau bere arbasoak libre izan zirenik
>horretarako, ez ziralako izan.

Duda barik batzuk ez, baiña beste batzuk, garai baten, bai.

Garik:
>Zuk zure aitonaren estiloko trajea erabiltzen duzu igandetan jantzita?

Kontua da aitxitxak berak bere bizitzan zihar be aldatu zebala domeketako
trajia. Grafia, barriz, ez zeban sekula aldatu nahi izan. Aittak bez. Eta
neuk ezta.

Aitxak azkenaldixan erabiltzen zeban erropek eta oin dala 20 urtekuek ez
dake zerikusi larregirik. Eta aitxitxak be euki zitxun bere eboluziñuak
erropan.

Grafia bere horretan mantendu zuten biek toki guztietan, kontzienteki, eta
neuk be bide horretatik jarraitzeko asmoa dakat, nahiz ta badakidan kritiken
aldetik bide zailena dala.

Zuek egindako komentario danak oso onak iruditu jataz bene-benetan. Ohittuta
nao entzutera nola idatzi bihar doten "abizen euskalduna dalako eta horrela
izan bihar dalako"(beste argumentaziñorik ez dot entzun oinarte), ta zuek
beste estilo bat erabili dozue.
Egokiagoa.
Zuzenagoa.
Ondo.
Eskerrik asko erantzunengaitxik.

Josu.


>Luistxok:
> > Horretara, batek bere gain asumitzen badau halako grafia bat... ba
> >ondo,
> >libre da, baina ez daixala pentsau bere arbasoak libre izan zirenik
> >horretarako, ez ziralako izan.

ez, hori ez dau Luistxok esan.

Luistxoç


Barkatu, Luistxo. Imanol Trebiñok esan dau.
Josu.



EHUn, soziologia ikasten jardun nuen garaian ikaskide bitxi bat
ezagutzeko aukera izan nuen. Zumaiarra zela uste dut. Ez zuen 'h' bat
bera ere idazten, joskera eta aditz guztiak bere herrian esaten ziren
bezala idazten zituen, eta ez zion euskara batuko inongo ereduriri
jarraitzen. Guretzat ordurarte Euskarazaintzakoak jubilatu erresumindu
kuadrilla bat baino ez ziren, baina 19 urteko ikaskide haren jarrera
harrigarria gertatzen zitzaigun. Berak kontatu zigun aitonak erakutsi
ziola idazten, eta modu hartan jarraitzeko asmoa zuela. Ez genuen
ulertzen nola pasa zituen UBI, selektibate eta karrerako lehen kurtsoko
ikasgai guztiak modu hartan idatzita. Ez zuen euskara estandarra
erabiltzen, baina euskara aberats eta egokia zerabilen, eta horregaitik
irakasleek, gu baino irekiagoak izanik, gainontzeko ikasleon euskara
kaskarraren aldean hizkuntza bizi eta joria zerabilen ikaslea zela
ikusirik, ez zioten trabarik jartzen kaskagor haren bide irmoari. Hori
bai, izena esaten zuen bakoitzean, barreari eutsi ezinik ibiltzen ginen
ikaskide krudelok: Xabin Arana zuen grazia.

oier.


----Baiña EGA ez dau iñoiz etarako! Ahozkuan be batuera eskatzen dabe!
leire narbaitza harizmendy


Trevinuk:
>ez daixala pentsau bere arbasoak libre izan zirenik
>>horretarako, ez ziralako izan.

Mendiqutek:
> Duda barik batzuk ez, baiña beste batzuk, garai baten, bai.

------Leyrek:
Grafia legalki aldatzeko aukerak 15 bat urte izango dittu, askoz gehixago
be ez. Elena, zuk hobeto esango dozu

Mendiqutek:
> Grafia bere horretan mantendu zuten biek toki guztietan, kontzienteki, eta
> neuk be bide horretatik jarraitzeko asmoa dakat, nahiz ta badakidan
> kritiken
> aldetik bide zailena dala.

---Nik ez dot aitzen baiña zergaittik mantendu, homenajia egittiarren?
ala danori kontria egittiarren?
Shakespeare ala Xekspir? Beijin ala Pekin?
Leyre, aspaldi leire


------Leyrek:
Grafia legalki aldatzeko aukerak 15 bat urte izango dittu, askoz gehixago
be ez. Elena, zuk hobeto esango dozu

Josuk:
Aitxitxa 99an hil zan. Igual berak ez zeban aldatzeko aukerarik izan, baiña
ofizialak ez ziran gauzetan be Mendicute jartzen zeban. Halan nahi zebalako.
Sabino Marino biharrian Sabin jartzen zeban bezalaxe.
Aitxa 2006an hil da ta sekula santan ez dau Mendikute idatzi. Ta neu be
holan hiltzeko intenziñua dakat, espero dot euskarak ez inposatzia ezer
Españak ein zeban moduan.

Leyrek:
---Nik ez dot aitzen baiña zergaittik mantendu, homenajia egittiarren?
ala danori kontria egittiarren?

Nik ez dot aitzen baiña zergaittik mantendu, homenajia egittiarren
(hizkuntzari)? Danok neri kontra ez egittiarren?
Josu.



> Nik ez dot aitzen baiña zergaittik mantendu, homenajia egittiarren
> (hizkuntzari)? Danok neri kontra ez egittiarren?

----EZ dot aittu esaldixa, ze nahi dozu esan?
lna


Ez dotela aldatzeko beharrik ikusten.
Josu.



---Kontuan izan "Berrian" etaratzen bazaittue, "k"z idatziko detsuela
abizena. Hartu daben erabagixa da.
Azken galderia: Zer pentsatzen dozu Quintana abizena Kintana idaztiaz?
Edo kanpoko abizenak: Cloney---Kluni; Chirac---Xirak; Shakespeare---Xekspir?
lna
Leire.


Ba nik neriak Arregi Hernández idazten ditturaz.

Asier Arregi Hernández



- Bakoitzak idaz daixala bere izena gura daben moduan: Kintana, Xekspir
edo Mhendiquüté.
Gero paper ofizialetan ez dotzuela onartzen? Tira... hainbeste egi ofial
dagoen gezur borobila dena....
Trebi.


Ez da nahi izatia bakarrik. Zuk modu baten dakazu eta bi gauza ein ahal
dozuz:
1.- mantendu
2.- aldatu justifikaziño batekin (hizkuntzak hobetsitakua, kasu).
Bestela neri oin buruan sartzen bajata "Jyózzù Mmènmddickuttèe Erródrigues"
jartzia, ze demontre? Aldatzekotan, hobetsitako modura aldatu bihar dala
uste dot. Baña mantentzia erabakitzia zilegi da baitta.
Josu.



Parrastaran irakurri ditxut abizenan ingurukuak.

Josu,

Argi dao, bai, eztozula Mendikute idatziko.

Grafian kontuaz eskatutako argudixo senduak jaso arren iruditxu jata zure barrueneko asmua azaltzeko aukeria eztozula galdu. Ontzat emon ta segidan EZ. Zure hortan jarraitxuko dozula. Leirekin ados, ta nere aldetik, daneri (edo askori, danetik eon da ta) kontra eitxeko plazerra. Uste dot emon ditxuzun argumentuak zure famelixan zelan idatzi izan daben ta euskerian (grafian?) inposaketian kontra eitxia izan dirala.

Nere bigarrena Aierbe da ta famelixa osuak Ayerbe idatzi izan dau ta idazten jarraitzen dabela pentsatzen dot (amak ez). Etxeko atian halako plakatxo bat dakat ta ez dot aldatuko, omenaldi moroko bat bada. Baña edozer jarriko baleu be laga ingo neuke. Holan idatzi zeben bizitza puta osuan holan ikusi-idatzi-irakurri dabelako. Grafia zelan izan inposaketa bat da. Mendicuteko "c" zelan idatzi ta gañontzeko m-e-n-d-i-u-t-e bebai. Gaur euskerak bere grafia propixua badaka ta horren kontra eitxia ez dot ulertzen. Nere aurrekuak Ayerbe, neu Aierbe ta aurre-aurrekuak auskalo. Grafiaz gaiñ ahoskeria aladtzen dabenetan (Muxika) ondiokan arraruaua eitxeaku, beti modu batian entzun-esan dou-ta. Besterik ez.

Gauza batzuk oso bizkor doiaz. Laster erdal grafia erabiltzen jarraitzia arkaismo baten erortzia izatia espero dot.

Dani


Danik:
>Grafian kontuaz eskatutako argudixo senduak jaso arren iruditxu jata zure
>barrueneko asmua >azaltzeko aukeria eztozula galdu.

Neretzako ez dira adina sendo.

>Kontra eitxeko plazerra.

Ez da kontra eitxia. Nik ez diot iñori esaten zelan idatzi bere izena.

>Uste dot emon ditxuzun argumentuak zure famelixan zelan idatzi izan daben
>ta euskerian (grafian?) >inposaketian kontra eitxia izan dirala.

Ez, Dani, kontua ez da kontra eitxia. Euskaraz idazteko errespetauko ditxut
arauak, baina izen-abizenak bardin idazten ditxut euskaraz, erderaz edo
moskitoz. Bestela Mendizorrotza idatziko neban, eta erderaz Monteagudo.

>Grafia zelan izan inposaketa bat da. Mendicuteko "c" zelan idatzi ta
>gañontzeko m-e-n-d-i-u-t-e bebai.
Bai. Eta?

>Gaur euskerak bere grafia propixua badaka ta horren kontra eitxia ez dot
>ulertzen.
Nere abizena Gartzia balitz, gazteleraz ez nuke García idatziko. Edozein
hizkuntzatan idatziko nuke Gartzia.

>Laster erdal grafia erabiltzen jarraitzia arkaismo baten erortzia izatia
>espero dot.
Eta zer dira "Gineako Ortiz", "Gartzia", "Santxez", "Gontzalez",
"Abellanedatar Gomez" edo "Bega".

Leireik:
>---Kontuan izan "Berrian" etaratzen bazaittue, "k"z idatziko detsuela
>abizena. Hartu daben erabagixa da.

...eta Kitto!n, El Correo Españolen, eta beste toki askotan (Berrian bertan)
Mendikute jarri doste, ta? Miñik ez dosta emoten. Iñundik iñora, jartzia
dake nahi duten modura, nik Mendicute jarrikot. Baña entzun bihar izatia
"zuk K-kin idatzi bihar dozu ta punto" horrek molestatzen dau. Nik Mendicute
mantendu nahi badot neuria izan bihar da erabakixa Mendikute-ra itzultzeko,
eta ez bestiena.

>Azken galderia: Zer pentsatzen dozu Quintana abizena Kintana idaztiaz?
>Edo kanpoko abizenak: Cloney---Kluni; Chirac---Xirak;
>Shakespeare---Xekspir?

Nere ustez Quintana dakanari Quintana jarri bihar jako. Mendicute dakanari,
Mendicute. Shakespeare dakanari, Shakespeare. Gartzia dakanari, Gartzia. Eta
bardin jata Berria, ABC edo New York Times-erako ari garan.

Josu.



Ostera Espainiako edozein erakunde ofizialetan zure izena ofizial daukazun
grafiarekin agertuko da
Ikus Grande-Marlaskaren azken autoaren hasierakoa:

HECHOS

PRIMERO.- En el día de ayer 31 de mayo se ha recibió declaración en
calidad de imputados a ARNALDO OTEGUI MONDRAGON, RUFINO ECHEVARRIA ARBELAIZ,
CARMELO LANDA MENDIVE Y JON GORROCHATEGUI GORROCHATEGUI, y en el día de hoy
a JOSEBA JAKOB PERMACH MARTIN, PERNANDO BARRENA ARZA, JOSEBA ALVAREZ FORCADA
Y JUAN CRUZ ALDASORO JAUREGUI.

Elena



Guzti hauek ez dute aldatzeko asmorik?
Josu.



Josu,

Etxata argi gerau ze erizpide jarraitzen dozun abizenak grafia arrotz baten idazten jarraitzeko.

Danik:

Laster erdal grafia erabiltzen jarraitzia arkaismo baten erortzia izatia espero dot.


Josu: Eta zer dira "Gineako Ortiz", "Gartzia", "Santxez", "Gontzalez","Abellanedatar Gomez" edo "Bega".

Hau eztot ulertu, benetan.

Dani



Mendi> Mendi, euskaraz.
Cute> Acutum, latinez.
Mendicute grafia arrotza?

>
>Laster erdal grafia erabiltzen jarraitzia arkaismo baten erortzia izatia
>espero dot.

Kontua da abizenak hizkuntzari berari amen egin behar dion ala bere
jatorriari. Ni ez naiz aldatzearen aldekoa. Izena inposatuta etorri jata:
Josu. Eta beste izen batzuk politxauak iruditxuko jataz igual, baña ez jata
okurritzen aldatzia ta bixartik aurrera Leonardo deitzia.
Nik Rodriguez dakat bigarrena, eta ez Rodríguez. Eta Rodríguez behar luke
baña sekula santan ez dot holan jarri iñun bez ez dakadalako holan.
Etxeberria Echeverría idaztia eta Mendicute Mendikute ez idaztia ez dira
bardiñak: Etxeberria, Etxe+berria (biek jatorri euskalduna). Mendicute,
Mendi+cute(acutum), (batek jatorri euskalduna).
Echeverría idaztia, hortaz, bada arkaismoa Mendicuteren aldean.
Hala be, modu berean, erdaldun batendako arkaismoa da Gartzia idaztea.

Josu.



Mendi> Mendi, euskaraz.
Cute> Acutum, latinez.
Mendicute grafia arrotza?

zure argudio horrekin euskara hyerogliphicoa idatzi nahi dutenekin bat zatoz beraz...

euskal ortografia estandarrari arrotza zaio grafia hori, orain, bakoitzak bere des-estandarra aukeratzeko eskubidea dauka, eta matraka eman, eta pedante samarra izateko ere bai.

cellam > gela
causa > gauza
res publica > errepublika
latina > euskara

Luistxo


Iñork ez dau esan Gartzia zer iruditzen jakon.
Josu.


Josu, hik bajakik "Zaldibar" edo "Treb/viño" izenak nondik datozan?
Ez hadi kikildu eta ez esan "ez dakit", ideiaren bat izango dok eta.
Gainera, ez haiz kikiltzen direnetakuak eta horretarako arrazoirik be ez
jakak.
Imanoltxu.

Horrez gain, hik diñok:

"Bestela neri oin buruan sartzen bajata "Jyózzù Mmènmddickuttèe
Erródrigues"
jartzia, ze demontre? Aldatzekotan, hobetsitako modura aldatu bihar dala
uste dot."
Ez jakiat ondo adittu doten. Baina ondorengoak botatzen ditut ondo
adittu dotelakoan.
"Jyózzù Mmènmddickuttèe Erródrigues" ez duala onartzen jirudik, eta nik
atzera be jiñuat, eta zergatik ez? niretako zihatz onargarrixa dok. Bakoitza
bere izen-deituren jabe dok. Nor bestela?
Imanol Trebiño.


> Josu, hik bajakik "Zaldibar" edo "Treb/viño" izenak nondik datozan?
Ez, ez dakit.

> Ez hadi kikildu eta ez esan "ez dakit", ideiaren bat izango dok eta.
Jeje... "Trebiño"k 3rekin zerikusirik izango dabela imaginatzen dot. Ta
Zaldibar... Zald(i/un?)+ibar.

>Gainera, ez haiz kikiltzen direnetakuak eta horretarako arrazoirik be ez
>jakak.
Bueno...

> Horrez gain, hik diñok:
> "Bestela neri oin buruan sartzen bajata "Jyózzù Mmènmddickuttèe
>Erródrigues" jartzia, ze >demontre? Aldatzekotan, hobetsitako modura aldatu
>bihar dala uste dot."
>
> Ez jakiat ondo adittu doten. Baina ondorengoak botatzen ditut ondo
>adittu dotelakoan.
> "Jyózzù Mmènmddickuttèe Erródrigues" ez duala onartzen jirudik, eta
>nik
>atzera be jiñuat, eta zergatik ez? niretako zihatz onargarrixa dok.
>Bakoitza
>bere izen-deituren jabe dok. Nor bestela?

Eztabaidagarrixa litzake noraino dan bakoitzan erabagixa. Izen-deitura
batzuk jartzen dotsuez jaiotzian ta gero aldatzia ez dakit zer iruditzen
jatan. Nik ez ez neban/ez dot egingo.

Hala be, bakoitza bere izen-deituren jabe badok... zergaittik onartu bihar
dot hizkuntzak hobetsitako modua? Portzierto, uste dot ez dala Mendikute,
Mendekute baizik, ta hori fijo ez dotela jarriko!
Josu.



Izenak zelan idazti atzerutz-atzerutz beiratziak sorpresak ekarri leikez. Mitxelenak bai, bigarrena latiñetik datorrela diño, baña ez da uste bakarra. Mendecute be agertzen da. Mendicute baño zarraua ei dala diñue. Tira, agian hitzan eboluziñua da ta listo, hizkuntzak aldatzen dabenan señale arrunta.

Uste dot Luistxo izan dala esan dabena erizpide horrekin pedante geratzeko arriskua dauala. Neretako bai. Hortaz gaiñ, mendi  ez da be euskal hitza. Bereberra da ta mendhi idatzi izan dabe azken lau mendietan. Dana dala iual aztertu ein biako genduke ez ete zeben garairen batian beste hizkuntzaren batetik jaso.

Josu, Gartzia ia ze erizten jakun danori galdetu dozu. Jatorri euskaldunekua dala diñue batzuk, baña auskalo zeñek asmatu zeban. Ta ze? Munduan zabalduenen dauan abizenetakua da ta mende mordua badira herri askotan ondo errotuta dauala. Baitxa gurian be (hegoaldiaz narabill). García ta Gartzia batezbe (Gartzea...). Hizkuntza bakotxak beran fonetikara ta grafiara ta alderantziz egokitu dau.

Dani


DaniK:   <Bereberra da ta mendhi idatzi izan dabe azken lau mendietan.   - Idatzi? Nun? Nik beti uste izan juat latinetik zetorrela. "Monti"ren  familixa berekua.   Amatiño


Mendicutek:

<Koldo Mitxelenaren esanetan, latinetik eratorria dugu abizenaren zati hori.

<Latinez "mons acutum"-ek "mendi zorrotza" esan nahi omen du.

-- Bakoitzak jakingo dik bere deitura zelan arraio idatzi. Hor ez zegok nere
aldetik batere eztabadairik. Are gehiago kontuan izanik, Manuel Lekuona
zaharrak esan ohi zuenez, euskara batuaren katramilen inguruan, "aldatzeko
behar direla arrazoiak, ez lehenean jarraitzeko".

Hala ere, Koldo Mitxelena aipagai denez, gogoratzen diat berak behin
esandakoa, herrien izen ofiziala aldatzea modan edo jarri zenean: "Esanak
esan, neretzat bederen, Vergara beti izango da Vergara" (kasu honetan ere,
Mendicuterenean bezala, jatorria latina omen, Virgala edo honelako zerbait
alegia).

Hala ere, Bergarako gida-liburuan telefono-zenbakiren bat aurkitu behar
izaten dudan bakoitzean gure Koldo maisua zenaz gogoratu izaten nauk eta
pentsatu: "Koldo, argia eta jakituna zinen gero, baina bizirik bazina, ez
zenuke sekula Vergara listinean aurkituko..."

Amatiño



Jangoikuan legia: bakotxak beria. Enaiz ni sartuko norbere izena zela idazteko istrukziño edo aginduak
emoten, baiña bai esango dot gure kontsultan egitten doguna. Pazientiak etortzen diranian fitxa bat
egitten detzagu: ¿Ze izen dakazu? Miren Bikandi. Hasten gara idazten eta... "Ez, halan ez: Vicandi
idazten dot nik".
Gure erantzuna: "zuk gura dozun moduan idazten dozun lez, nik bebai". Abizenak jatorrizko grafiaz
idazten saiatzen gara, eta irizpide unifikatuakin. Goikoetxea eta ez Goicoechea, Carrasco eta ez
Karrasko. Bestela ha zelako kaosa datubasian!
O.



ESKERRIK ASKO DANORI!
JOSU.

Nork: Eibartarrak Zerrendatik hartua.2006/06/06 17:06:47.311 GMT+2
http://www.eibar.org/zerrenda

Ba ni Faces abizenarekin jaio nintzen, eta orain Falzes naiz. Orain dela 4 mende, gutxi gorabehera, norbait erratu egin zen nire abizena idazterakoan, lehenago uste dut z galdu zuela eta geroago l (ez nago ziur ordena horrela den). Hala eta guztiz ere, nire aitonak iraganean gure abizenaren nondik-norakoak ikertzen jardun zuen eta oinarrizko abizena izateko aldatu dugu abizena. Faces-ek ez baitu esanahirik (eta ez egin ingeleses "aurpegiak" esan nahi duenaren txistea) eta Falzes/Falces/Faltzes (berdin zait zein) Nafarroako herriaren eta bertan bizi zen familiaren izena, antza denez, familia horrek Italiara eta Valentziara ere emigratu zuen, gainontzekoak Nafarroan geratuz. Egun, Italiako ipar-iparraldean Austriaren mugan ia Falzes edo Pfalzes izeneko herria. Zernolako gauzak deskubritu daitezke internetari esker...!

 

PD: Banekien nonbaitetik zetorkidala Italiarekiko eta Bere hizkuntzarekiko dudan obsesio/maitasuna...

Nork: .2006/06/12 21:01:06.110 GMT+2

Interesgarria, Ugutz. Sinatzea ahaztu zaizu.
Ba nere lotura Italiarekin 35. abizenan dakat.

Nork: Josu.2006/06/12 21:05:05.579 GMT+2

Ondo egin dut ez sinatzen, orain irakurri dut idatzi dudana eta aditzak eta guzti falta zaizkit... emozionatzen naizenean horrelako gauzak ere ggertatzen zaizkit!

Zein da 35. abizen italiar hori ba?

 

PD: oraingoan bai sinatu dut

Nork: Ugutz.2006/06/15 01:20:45.435 GMT+2
http://ugutz.blogspot.com

Ba ondo egingo zenuke ez sinatzen, zure filosofiari jaramon egiten badiogu: "ggertatzen".
Jeje :p

Nere 35. abizena... LEOKANNE!

Nork: Josu.2006/06/15 01:40:52.007 GMT+2

Nik, orain dela aste pare bat aldatu nuen abizena, bigarrena hain zuzen. Zergatik? Inchausti zekarrelako, baina beti idatzi izan dut Intxausti, dotoreagoa iruditzen zait, jatorragoa... euskaldunagoa ez, biak baitira deitura bera, euskal ortografiaren arauak betetzen dituena Intxausti delarik. NAN-ean horrela jartzea egokia zela iruditu zitzaidan.

Ondo Ibili.

Nork: markel.2007/03/14 16:28:43.557 GMT+1
www.anasintxa.info

arizmendi

 

Nork: .2008/05/18 21:47:44.972 GMT+2

Idatzi artikulu bat





The CAPTCHA image

Mesedez irudian agertzen diren letrak sartu ondoko testu-kutxan. Captchas.net zerbitzuan oinarritua.