denetik - borthuzai

Espainiako gobernuari, Nafarroak Euskadi edo Euskal Herriaren parte ezin duela izan eskatzeko manifestatu  ziren atzo Iruñan milaka pertsona. Wikipediakoak nahastuta omen (hizkuntza guztietakoak), orain arteko entziklopedia guztiak ere oker omen dabiltza, eta Nafarroa ez omen da sekula Euskal Herriaren zati izango (eta ni, jada bazelakoan). Badakit, agian Sanz eta bere adiskideak zuzen ibiliko dira, azken batetan, badakitelako benetan Nafarroa ez dela Euskadi, Euskadi Nafarroa baizik. Hori izango da :-)



Eta gaur, Euskal Herriaren ideia ezbaian jarri den honetan, nik ere nire aletxoa jarri nahi nuke, baina kontrako norantzan (zer demontre. pixka bat atzo manifa joan zen jendeari potroak ikutzeko gehienbat:-). Zeren eta batzuk Nafarroa euskal herriaren zati ez dela esaten badute, euskal herriari lurralde bat kendu nahi badiote, nik Errioxa erantsi nahi nioke :-)

Astakeria bat? Posible da (bai, egia esan gaur gaurkoz bai, baina esan dut pixka bat potroak ikutzeko dela ;-) Ikus dezagun:

Jakina da Errioxa (Rioja) hitzaren etimologiak euskararekin erlazio ia ziurra duela, "herri hotza" hitzetik datorrela, ezetz, "Rio Oja"tik baizik... F. Krutwig-en Vasconia liburuak berriz "Herrigoia" tik etor litekeela dio (Herrigoia> Errigoia > Rigoia...), azken batetan "Herribera" bat ere badugulako...

Beste batetan berriz liburu berberak hau dio:
"El territorio de La Rioja fue considerado siempre como navarro, aun cuando por el laudo de 1177 fuese entregado a Castilla Bajo Sancho III de Navarra, la gran Vasconia poseía todos estos territorios." edo "Nájera ha sido capital de Navarra bajo García V." edo eta "En 1566, un viajero checo afirmaba que a dos millas de Burgos empezaba Vizcaya y en 1610 el médico alemás Gaspar Stein llama a la Rioja la “Navarra extrema”"

Toponimiaren arrastoak ere aipatzen ditu Krutwig-ek: "La toponímia de esa región claramente lo proclama, empezando desde la vieja Kalagorri (Calahorra), siempre vascona, como las docenas de nombres de pueblos: Galbarruri, Fonzaleche, Sajazarra (Zaiazaharra), Otxanduri, Herramelluri, Zihuri, Anguziana, Ollahuri, Uruñuela, Hezkarai, Zorrakin, Badaran, Navarrete ynombres perdidos como Casalarreina que era Nabarrruri o Naharruri."



Eta ondoren:
"En ellos se ha dado, además en la Edad Media, quizá el único caso de verdadera conciencia nacional."

Barkatu, baina Errioxan diozu? Euskal kontzientzia nazionala? Nola da hori posible?
"Cuando la lengua de la Rioja era el vascuence, un alcalde de este país metió en la cárcel al Merino del Rey porque éste quiso hacer deponer en castellano a los vecinos, siendo costumbre que los juicios se tratasen en vascuence."

Demontre! Hauxe bai ez nuela espero!
Eta azkenik:
"Aun en nuestros días, cuando se tramitaba el Estatuto del País Vasco, la Rioja pidió ser incluida en tal región. Es decir, que los riojanos nunca han perdido el convencimiento de ser vascos."

Ja, ja, ja. Azkenean ez nuen horrenbesterainoko astakeria esango! :-)

Baina noski, gauzak nola dauden ikusita errioxarrei euskal herriaren parte izan nahi duten galdetu ezkero ezetzkoa borobila litzatekeelakoan nago. Horregatik, interesgarriagoa litzateke errioxarrei nafarroaren zati izan nahi duten galdetzea (esan dugun bezala, azken batetan euskadi nafarroa delako:-) edo zergaitik ez, ea Vasconia handiaren zati izan nahi ote duen!



Eta berdin Kantabriako Cuatro-Villas-ekin, edo Bureba edo Akitania... (Krutwig-en liburuan antzeko kontuak aipatzen dira lurralde hauen inguruan ere)
BERRIZ ERE DENOK BAT!